یکی از مهمترین اندیشههایی که زوجین باید داشته باشند، درک صحیحی از مفهوم ناباروری و نازایی است. در ابتدا باید توجه داشت که ناباروری به معنای عدم باروری در زندگی نیست، اما سوال اصلی این است که چه معنای دقیقی به ناباروری داده میشود؟ بر اساس تعریف جدیدترین جامعه پزشکان باروری آمریکا، نازایی به عنوان یک بیماری شناخته میشود. بسیاری از افراد نمیدانند تأخیر در بارداری تا چه زمانی طبیعی است و چه زمانی لازم است برای بررسی و درمان ناباروری به پزشک متخصص مراجعه کنند. اگر با تمام تلاشهایی که انجام دادهاید هنوز هم نتوانستید باردار شوید و این موضوع نگرانی برای شما ایجاد کرده است، باید بدانید که آمار نشان میدهد در سراسر جهان تنها ۱۰ تا ۱۵ درصد از زوجین در سن باروری با مشکل ناباروری مواجه هستند.
در این مقاله به زبان ساده توضیح میدهیم ناباروری چیست، چه دلایلی دارد و بهترین زمان مراجعه به پزشک چه موقع است تا بتوانید آگاهانه برای سلامت باروری خود تصمیم بگیرید.
ناباروری چیست؟
از نظر پزشکی، ناباروری به شرایطی گفته میشود که پس از یک سال رابطه جنسی منظم و بدون جلوگیری، بارداری اتفاق نیفتد. در زنانی که سن بالای ۳۵ سال دارند، این بازه زمانی به ۶ ماه کاهش مییابد؛ زیرا با افزایش سن، شانس باروری بهطور طبیعی کاهش پیدا میکند.
بر خلاف باورهای خرافی و رایج قدیمی که فقط زنان را مسئول بارداری نمیدانستند، عوامل ناباروری ممکن است ناشی از مشکلات در هر یک از زوجین (چه زن و چه مرد)، هر دوی آنها یا ترکیبی از عواملی باشد که مانع بارداری یا ادامه آن میشوند.
تفاوت ناباروری اولیه و ثانویه
شناخت نوع ناباروری به انتخاب مسیر درمان کمک میکند:
ناباروری اولیه: زوج تاکنون هیچ بارداری موفقی نداشتهاند.
ناباروری ثانویه: زوج سابقه بارداری دارند، اما در حال حاضر قادر به بارداری مجدد نیستند.
هر دو نوع ناباروری نیاز به بررسی تخصصی دارند و نباید نادیده گرفته شوند.
شایعترین علل ناباروری در زنان
ناباروری در زنان میتواند به دلایل مختلفی ایجاد شود، از جمله:
-
اختلالات تخمکگذاری
-
کاهش ذخیره تخمدان
-
مشکلات لولههای رحمی
-
اندومتریوز
-
اختلالات هورمونی
-
ناهنجاریهای ساختاری رحم
تشخیص دقیق علت، نقش کلیدی در انتخاب روش درمان دارد.
شایعترین علل ناباروری در مردان
در حدود 30% از موارد ناباروری، عامل مردانه نقش دارد. مهمترین دلایل ناباروری در مردان عبارتاند از:
-
کاهش تعداد یا کیفیت اسپرم
-
اختلال در حرکت اسپرمها
-
مشکلات هورمونی
-
واریکوسل
-
سبک زندگی ناسالم مانند مصرف سیگار، استرس بالا و اضافه وزن
چه زمانی باید برای درمان ناباروری به پزشک مراجعه کرد؟
در شرایط زیر توصیه میشود حتما برای بررسی ناباروری به پزشک متخصص مراجعه کنید:
-
عدم بارداری پس از ۱۲ ماه تلاش منظم (در سن زیر ۳۵ سال)
-
عدم بارداری پس از ۶ ماه تلاش (در سن بالای ۳۵ سال)
-
نامنظم بودن یا قطع قاعدگی
-
سابقه سقط مکرر
-
سابقه جراحی رحم یا تخمدان
-
ابتلا به بیماریهایی مانند اندومتریوز یا سندرم تخمدان پلیکیستیک (PCOs)
-
سابقه عفونتهای لگنی
-
وجود اختلالات جنسی یا کاهش کیفیت اسپرم در مردان
مراجعه زودهنگام میتواند روند تشخیص و درمان را کوتاهتر و مؤثرتر کند.
آیا ناباروری قابل درمان است؟
در بسیاری از موارد، ناباروری قابل تشخیص و درمان است. بسته به علت ناباروری، پزشک ممکن است یکی از روشهای زیر را پیشنهاد دهد:
-
اصلاح سبک زندگی
-
درمان دارویی
-
روشهای کمکباروری (مانند IUI یا IVF)
انتخاب روش درمان به شرایط هر زوج و نتایج بررسیهای اولیه بستگی دارد.
ناباروری یک مشکل شایع اما قابل پیگیری است. تشخیص بهموقع و مراجعه به پزشک متخصص میتواند شانس موفقیت درمان ناباروری را به میزان قابل توجهی افزایش دهد. اگر با تأخیر در بارداری مواجه هستید، بهتر است بررسیهای اولیه را به تعویق نیندازید.
برای دریافت مشاوره تخصصی و بررسیهای اولیه ناباروری، میتوانید از خدمات مشاوره باروری کلینیک دانامهر استفاده کنید.